การจำแนกชนิดของเฟินและญาติของเฟิน

การจัดกลุ่มและการจำแนกชนิดเฟิน โดยพิจารณาจากลักษณะสัณฐานวิทยา หรือโครงสร้างส่วนต่างๆ ของเฟินนั้นเอง นักพฤกษศาสตร์ได้ทำการตรวจพิสูจน์ถึงลักษณะส่วนต่างๆ ของเิฟินแต่ละชนิดเปรียบเทียบกัน เฟินที่มีลักษณะเหมือนกัน จะจัดรวมเป็นกลุ่มเดียวกัน และจัดแยกเป็นกลุ่มย่อยลงไป เมื่อมีลักษณะย่อยอื่นที่แตกต่างกัน เป็นกลุ่มระดับย่อยลงไป โดยจัดกลุ่มระดับ เริ่มจาก Division Class Subclass Order Family Genus และระดับท้ายสุดเป็น Spcies หรือบางครั้งอาจมีย่อยเป็น var. บ้าง ซึ่งเป็นศาสตร์ที่มีมานานกว่า 100 ปี แล้ว

ในปัจจุบันนักวิทยาศาสตร์ทางด้านพฤกษศาสตร์บางท่าน เริ่มนำวิทยาการสมัยใหม่ในการตรวจสอบ DNA ที่อยู่ในเซลล์เนื้อเยื่อของเฟินแต่ละชนิด แล้วนำมาเป็นข้อมูลในการจำแนกชนิดของเิฟิน ซึ่งให้ความแม่นยำได้มากกว่าจำแนกชนิดแบบเดิม แต่การตรวจสอบ DNA เป็นงานที่ค่อนข้างยุ่งยาก ใช้งบประมาณจำนวนมาก และยังต้องทำการศึกษาค้นคว้าและวิจัยอีกมาก ทำให้บทบาทของการจำแนกชนิดโดย DNA ในปัจจุบันยังไม่เป็นที่แพร่หลายเท่าที่ควร แต่อย่างไรก็ตาม ผลจากการตรวจสอบ DNA ของเฟิน เมื่อนำมาเปรียบเทียบกับการจำแนกชนิดโดยลักษณะสัณฐานวิทยาแบบดั้งเดิมแล้ว ผลที่ได้ออกมามีความใกล้เคียงกันมาก หรือมีแตกต่างกันไม่มาก มีเฟินน้อยชนิดที่อาจจะต้องย้ายกลุ่มไป แต่ส่วนใหญ่ยังคงเดิม จึงนับได้ว่า เป็นภูมิปัญญาของนักพฤกษศาสตร์ที่มีมาแต่สมัยโบราณและยังน่าเชื่อถือต่อไปได้

อย่างไรก็ดี การจำแนกชนิดเฟินโดยนักวิทยาศาสตร์ด้านพฤกษศาตร์เฟิน ยังคงมีการศึกษาค้นคว้าและำวิจัยกันอยู่โดยตลอดอย่างต่อเนื่อง ดังนั้น ข้อมูลการจำแนกชนิดเฟินจึงยังต้องมีการปรับปรุงเปลี่ยนแปลงกันโดยตลอดเช่นกัน

แนะนำการใช้ Taxonomy
ใส่คำในช่องว่างขวามือ เพื่อค้นหาคำ ชื่อเฟิน สกุล วงศ์ ในหน้านี้
หรือกรณีที่คุณต้องการค้นหาโดยเริ่มต้นจากภาพตัวอย่างของเฟิน แนะนำให้คุณเปิดไปที่ fern Gallery
Pteridophyta
Division Class Subclass Order Family Genus
Lycopodiophyta Lycopodiopsida Lycopodinae Lycopodiales Lycopodiaceae Lycopodium ช้องนางคลี่, ระย้า - ยมโดย
Huperzia สร้อยนางกรอง, หางสิงห์
Lycopodiella สามร้อยยอด
Phylloglossum
Selaginellopsida
Selaginellidae Selaginellales Selaginellaceae Selaginella กนกนารี พ่อค้าตีเมีย หญ้ารังไก่
Isoetopsida Isoetopsidae Isoetales Isoetaceae Isoetes ติ๊บนา
Equisetophyta Equisetopsida Equisetidae Equisetales Equisetaceae Equisetum หญ้าถอดปล้อง
Polypodiophyta Psilotopsida Psilotidae Psilotales Psilotaceae Psilotum สิโลตัม หวายทะนอย,
Tmesipteris
Ophioglossidae Ophioglossales Ophioglossaceae Helminthostachys ตีนนกยูง,
Ophiglossum
ริบบิ้น,
Botrychium, Cheiroglossa
Hymenphyllales Hymenophyllaceae
Hymenophyllum ฟิล์มมี่เฟิน,
Trichomanes Bristle fern,
Hymenoglossum, Serpyllopsis,
Craspedoneuron, Crepidomanes, Gonocormus, Lacosteopsis, Microtrichomanes, Mortioniopteris, Neuromanes, Odontomanes, Polyphlebium, Pleuromanes, Pteromanes, Reediella, Vandenboschia
Hymenophyllop-
sidaceae
Hymenophyllopsis
Osmundales Osmundaceae
Osmunda ออสมันดา,
Leptopteris, Todea
Gleicheniales Dipteridaceae
Dipteris บัวแฉก,
Cheiropleuria
Matoniaceae
Matonia บัวรัศมี, Phanerosorus
Gleicheniaceae
Dicranopteris โชน กูดปี๊ด โจ้น,
Sticherus, Gleichenia, Stromatopteris, Diplopterygium
Plagiogynales Plagiogyriaceae
Plagiogyria
Schizaeales Schizaeaceae Schizaea ตานส้าน ตานบิด,
Lygodium ย่านลิเภา,
Actinostachys, Anemia, Mohria
Polypodiopsida Marattidae Marattiales Marattiaceae Angiopteris กีบแรด,
Archangiopteris, Marattia,Christensenia, Danaea
Polypididae Cyatheales Cyatheaceae Cyathea กูดต้น มหาสดำ หัวอ้ายเป็ด,
Alsophila, Cnemidaria, Sphaeropteris
Lophosoriaceae Lophosoria, Trichosorus
Loxomataceae Loxsomopsis, Loxoma
Metaxyaceae
Metaxya, Amphidesmium
Marsileales Azollaceae Azolla แหนแดง
Marsileaceae Marsilea ผักแว่น,
Pilularia, Regnellidium
Salviniaceae Salvinia จอกหูหนู
Dicksoniales Dicksoniaceae Cibotium ลูกไก่ทอง,
Dicksonia,
Calochlaena, Culcita, Cystodiopteris, Lophosoria, Thyrsopteris
Lindsaeales
Lindsaeaceae
Lindsaea,
Sphenomeris ใบผักชี,
Ormoloma, Tapeinidium, Xyropteris
Lonchitaceae Lonchitis, Odontosoria, Saccoloma, x Lindsaeosoria
Pteridales Acrostichaceae Acrostichum ปรงไข่ ปรงน้ำ ปรงทอง,
Chrysodium
Adiantaceae Adiantum เฟินก้านดำ หางนาคบก ผักหันแว่น ผักคา หูควาก,
Cheilanthes เฟินท้องเงิน,
Coniogramme,
Doryopteris เฟินใบองุ่น ใบตำลึง เฟินราชนี,
Gymnopteris,
Hemionitis ใบหัวใจ ใบบัว ปักเป้า,
Notholaena,
Onychium,
Pellaea กระดุม, ปีกสกุณา,
Pityrogramma เฟินหลังเงิน เฟินหลังทอง,
Syngramma,
Taenitis กูดปรง
Bommeriaceae Bommeria
Llaveaceae Llavea, Botryogramma
Notholaenaceae Adiantopsis, Argyrochosma, Chrysochosma, Cryptogramma, x Hemionanthes, Parahemionitis, Platyzoma, Trachypteris
Parkeriaceae Ceratopteris เขากวางน้ำ กูดเพา
Pteridaceae Pteris เฟินเงิน เฟินหิรัญ,
Actiniopteris, Afropteris, Anogramma, Anopteris, Austrogramme, Cerosora, Eriosonia x, Eriosorus, Jamesonia, Nephopteris, Neurocallis, Ochropteris, Onychium, Pentagramma,Pityromeria X, Pterozonium, Rheopteris, Syngramma
Vittariaceae Antrophlyum ปีกนกยูง,
Vittaria เชือกผูกรองเท้า,
Ananthacorus, Anetium, Haplopteris, Hecistopteris, Monogramma, Polytaenium , Radiovittaria, Scoliosorus, Vaginularia
Dennstaedtiales
Dennstaedtiaceae Microlepia กูดผี กูดยี โหราผักกูด เนระพูสี,
Pteridium กูดเกี๊ยะ กูดกิน,
Histiopteris ปีกค้างคาว,
Hypolepis
กูดฝ้ายดิน,
Blotiella, Coptidipteris, Costaricia, Dennstaedtia, Leptolepia, Oenotrichia auct, Oenotrichia s. str.
Monachosorum, Paesia
Monachosoraceae Monachosorum
Aspleniales
Aspleniaceae Asplenium ข้าหลวง กระปรอกหางแมว กูดใบมีด,
x Asplenicystopteris, Camptosorus, Diellia, Diplora, Holodictyum, Loxoscaphe, Pleurosorus, Schaffneria
Athyriales Athyriaceae Anisocampium,
Athyrium
Lady Fern,
Diplazium กูดกิน กูดห้วย กูดน้ำ,
Deparia,
Adenoderris , Athyriopsis, Cornopteris, x Cornoathyrium, Cystopteris, x Depazium , Dryoathyrium , Hypodematium, Kuniwatsukia, Lunathyrium, Rhachidosorus
Blechnaceae Blechnum กูดดอย,
Brainea กูดตั่ง กูดอ้ายหมี,
Stenochlaena ผักกูดแดง ลำเท็ง,
Woodwardia เฟินแม่-เฟินโซ่
Doodia, Pteridoblechnum, Sadleria, Salpichlaena,
Cystopteridaceae Acystopteris, Cystopteris, Gymnocarpium
Onocleaceae Onoclea, Matteuccia, Onocleopsis
Thelypteridaceae Sphaerostephanos ,
Thelypteris,
Amauropelta, Ampelopteris, Amphineuron, Chingia, Chrinephrium x, Chrismatopteris x, Christella, Coryphopteris, Craspedosorus, Cyclogramma, Cyclosorus, Glaphyropteridopsis, Goniopteris, Macrothelypteris, Meniscium, Menisorus, Mesophlebion, Metathelypteris, Nannothelypteris, Oreopteris, Parathelypteris, Phegopteris, Plesioneuron, Pneumatopteris, Pronephrium, Pseudocyclosorus, Pseudophegopteris,
Stegnogramma, Steiropteris, Trigonospora
Woodsiaceae Woodsia
Dryopteridales Dryopteridaceae

Arachniodes เทพนมด่าง (ชื่อการค้า),
Cyclopeltis ปีกแมลงทับ (ชื่อการค้า),
Cyrtomium ฮอลลี่เฟิน (ชื่อการค้า),
Didymochlaena เฟินมะฮอกกานี Tree Maidenhair,
Dryopteris ปีกแมลงทับ,
Heterogonium เทพนม,
Pleocnemia ลูกไก่ดำ กูดกบ,
Polystichum โพลี่,
Quercifilix,
Tectaria เฟินพัทยา-ใบสาเก, กูดแก้ว
Acrophorus,Coveniella, Cyclodium, Dryopolystichum,x Dryostichum, Hypoderris, x Leptoarachniodes, Maxonia, Nothoperanema, Olfersia, Peranema,Phanerophlebia, Phanerophlebiopsis, Polybotrya, Revwattsia, Sorolepidium, Stenolepia,Stigmatopteris

Hypodematiaceae Hypodematium
Lomariopsidaceae

Bolbitis หางหงษ์,
Elaphoglossum,
Egenolfia ปีกแมลงทับ,
Hypodematium, Lomagramma, Lomariopsis, Peltapteris, Teratophyllum, Thysanosoria

Polypodiales Davalliaceae Araiostegia,
Davallia
นาคราช ขากระต่าย,
Gymnogrammitis กูดลอง,
Humata นาคราชตัวเมีย,
Leucostegia กูดหมัก,
Rumohra เฟินหนัง Leather Leaf,
Davallodes, Parasorus,Scyphularia,Trogostolon
GRAMMITIDACEAE

Scleroglossum,
Acrosorus, Adenophorus, Calymmodon, Ceradenia, Chrysogrammitis, Cochlidium, Ctenopteris, Enterosora, Grammitis, Lellingeria, Melpomene, Micropolypodium, Prosaptia, Terpsichore, Themelium, Xiphopteris, Zygophlebia,

Loxogrammaceae Anarthropteris, Loxogramme
Nephrolepidaceae Nephrolepis เฟินใบมะขาม
Oleandraceae Oleandra,
Arthropteris, Psammiosorus
Pleurosoriopsidaceae Pleurosoriopsis
Polypodiaceae Aglaomorpha กูดเวียน กูดอ้อม ,
Arthromeris,
Belvisia หางหนู Tailed Fern,
Colysis,
Crupsinus Crypsinus กูดใบลาย เฟินนกแอ่น,
Drynaria กระแตไต่ไม้,
Goniophlebium หางนกยูง,
Lecanopteris บ้านมด ตานมังกร,
Lepisorus ตะเข็บ จักเข็บ,
Microsorum แววแมลงทับ ตาข่าย, เขากวาง,
Phlebodium บลูใบริ้ว ตีนกระต่าย,
Photinopteris,
Phymatosorusแก๊ปปืน ฮาาย หลังสวน,
Platyceriumชายผ้าสีดา เขากวาง Staghorn,
Polypodium
, Pyrrosia ไพโรเซีย งูเขียว สะโมง ลิ้นกุรัม,
Selliguea,
Campyloneurum, Dicranoglossum, , Marginariopsis, Microgramma, Microphlebodium, Neurodium, Niphidium, Pecluma,, Pleopeltis, Polypodiodes, Polypodiopteris, Pseudocolysis, Solanopteris, Thylacopteris, x Phleopodium, Christiopteris, Dictymia, Drymotaenium, Lemmaphyllum, Leptochilus, Paraselliguea, Podosorus,