วงศ์ DENNSTAEDTIACEAE Ching
Braken Fern Family
เฟินในวงศ์นี้ กระจายพันธุ์อยู่ในป่าเขตร้อนทั่วไป เป็นเฟินดิน มีน้อยที่เป็นเฟินเกาะอาศัย ขนาดเล็กถึงขนาดใหญ่
มักพบในป่า บริเวณที่มีความชุ่มชื้นสูง ลักษณะทั่วไปของเฟินในวงศ์นี้ เหง้าเเลื้อย
มีทั้งชนิดที่เลื้อยสั้นและเลื้อยยาว
เหง้าแตกกิ่งสาขาจากตาตามข้อเหง้าที่เกิดใบ ยอดเหง้าปกคลุมด้วยขน ใบมีก้านยาว บางทียาวพาดพันเพื่อปีนขึ้น ไม่มีข้อต่อที่โคนก้านกับตัวเหง้า ท่อลำเลียงจัดเรียงตัวรูป U
ปกคลุมด้วยเกล็ด ตัวใบโดยมากเป็นใบประกอบขนนก 1-2 ชั้นหรือมากกว่า เรียบหรือมีขน แกนใบและก้านใบเป็นร่องด้านหน้าตามความยาว
(บางชนิดไม่มีร่อง) เส้นใบมองเห็นไม่ชัดเจน มีทั้งที่เป็นเส้นอิสระ หรือเส้นใบจรดโค้งเข้าหากัน ไม่มีปลายเส้นใบในช่องว่างร่างแห ปลายรวมกันที่ขอบใบบริเวณที่เกิดสปอร์
ใบสปอร์มีลักษณะเหมือนใบปกติ
(mononorphic) อับสปอร์ ขนาดเล็ก กลมหรือรูปยาว เกิดที่ปลายเส้นใบ มักพบมีเยื่อหุ้มอินดูเซีย เป็นรูปถ้วยหรือก้อนกลม
เปิดออกที่ขอบด้านบน บางครั้งพบเป็นรูปด้วย บางครั้งพบริมขอบใบพลิกม้วนลงมาปิดเป็นเยื่ออินเซียเทียม บางครั้งไม่พบเยื่ออินดูเซียทั้งแบบแท้หรือเทียม อับสปอร์รัดรอบสปอร์ตามแนวยาว ขาดช่วง ก้านอับสปอร์ผอมยาว และ 2-seriate บางครั้งพบมี เยื่อ paraphyses สปอร์รูปทรงสามเหลี่ยม ทรงสี่เหลี่ยม หรือเป็นรูปกลม ไม่มี perispore
การจำแนกสกุลในวงศ์นี้
| การจำแนกสกุล / Key to the genera | ||
| 1a | Sori round, solitary at apex of veinlet, indusiate or naked กลุ่มสปอร์รุปกลม แยกอิสระจากกัน เกิดที่ส่วนปลายสุดของเส้นใบ มีเยื่ออินดูเซีย หรือกลุ่มสปอร์เปลือย |
2 |
| 1b | Sori elongate along margin of lobes, protected by t hin reflexed edge of lobes กลุ่มสปอร์รูปยาวไปตามขอบของส่วนหยัก ปิดคลุมด้วยเยื่อบางจากขอบของหยักม้วนพับลงมา |
4 |
| 2a | Sori indusiate; indusia cup-shaped at least in appearance กลุ่มสปอร์มีเยื่ออินดูเซีย รูปถ้วย |
3 |
| 2b | Sori naked, or rarely protected when young by reflexed marginal flaps กลุ่มสปอร์เปลือย หาได้ยากที่สปอร์มีเยื่อจากริมขอบใบม้วนพับลงมาปิด |
Hypolepis |
| 3a | Sori marginal, protected by cup-shaped indusium formed by the fusion of an indusium and a minute tooth กลุ่มสปอร์อยู่ที่ริมใบ เป็นรูปถ้วยที่เกิดจากการรวมกันของเยื่ออินดูเซียและขนเล็กๆ |
Dennstaedtia |
| 3b | Sori submarginal or dorsal; indusia thin, cup-shaped, attached by base and sides กลุ่มสปอร์เกิดใกล้ริมขอบใบ เยื่ออินดูเซียบาง รูปด้วย แนบติดที่ส่วนโคนและด้านข้าง |
Microlepia |
| 4a | Veins free; indusia in two layers, inner ones thinner, attached just below the receptacles เส้นใบอิสระ เยื่ออินดูเซียสองชั้น ชั้นในบางกว่า แนบติดเพียงส่วนล่างของฐาน |
Pteridium |
| 4b | Veins reticulate; inner indusia wanting เส้นใบเป็นร่างแห ไม่พบเยื่ออินดูเซียชั้นใน |
Histiopteris |
เฟินในวงศ์นี้ ปัจจุบันในบ้านเรายังไม่เห็นมีผลิตเพื่อนำไปเป็นไม้ประดับทั่วไป จึงมักพบเห็นได้เฉพาะในป่าที่ชุ่มชื้นดีและยังไม่ถูกรบกวนหรือบุกรุกมากนัก ตัวอย่างเฟินในแต่ละสกุล
ตัวอย่างเฟินในวงศ์นี้ เช่น
สกุล Histopteris กูดเกี๊ยะใบบาง เฟินปีกค้าง Histopteris incisa |
สกุล Hypolepis  กูดขน Hypolepis punctata |
|
สกุล Microlepia  กูดยี Microlepia speluncae |
สกุล Pteridium  กูดเกี๊ยะ Pteridium aquilinum |
|