> DRYOPTERIDACEAE > Pleocnemia || Back

สกุล Pleocnemia C.Presl.
.วงศ์ DRYOPTERIDACEAE

เฟินสกุลนี้ บางแห่งจัดให้อยู่ในวงศ์ Hypoderriaceae ก็มี บางแห่งให้อยู่วงศ์ Tectariaceae ก็มี
ลักษณะทั่วไปของเฟินในสกุลนี้ ใบประกอบแบบขนนก มีใบขนาดใหญ่ อับสปอร์เกิดใต้ใบ เป็นรูปกลม กระจายอยู่ทั่วหลังใบ

เฟินในสกุลนี้ที่พบในไทย : เพิ่มเติม
P. conjugata (Bl.) Presl. พบในมาเลเซีย สิงคโปร์
P. olivacea (Copel.) Holtt. พบในสิงคโปร์ และเกาะสุมาตรา อินโดนีเซีย
P. hemiteliiformis (Racib.) Holttum
ชื่อพ้อง : P. leuzeana var. hemiteliaeformis Racib.
พบที่ภาคใต้ กระบี่ นครศรีธรรมราช ยะลา

Pleocnemia irregularis
ลูกไก่ดำ พุ่มนี้อยู่ที่บ้านน้องภูมิ



P. irregularis ลูกไก่ดำ หรือกูดกบ
[ภาพ : Mr. CHATT]

 

Pleocnemia irregularis (C. Prersl.)
ชื่อฟ้อง : Arcypteris irregularis (Pr.) Holtt.
ชื่ออื่น : กูดกบ ลูกไก่ดำ

เฟินชนิดนี้กระจายพันธุ์อยู่ใน จีนตอนใต้ พม่า ลาว กัมพูชา ลงไปถึงมาเลเซียและฟิจิ ในไทย พบทุกภาค เช่น พบที่เชียงใหม่ พิษณุโลก กาญจนบุรี นครนายก ปราจีนบุรี ทั่วไปในภาคตะวันออก และภาคใต้ มักพบในป่าดิบแล้ง อยู่ใกล้บริเวณที่ค่อนข้างชุ่มชื้น ใกล้ลำธาร

เป็นเฟินขนาดกลางถึงใหญ่ ลักษณะเหง้าเป็นแท่งสั้น โผล่อยู่เหนือดิน มีขนหรือเกล็ดสีน้ำตาลแดงเข้มเกือบดำ เป็นเงามัน ปกคลุมปุกปุยหนาแน่น มีใบออกจากยอดเหง้า ใบมีก้านยาวสีเขียว โคนก้านสีดำและมีขนสีน้ำตาลแดง ใบสีเขียวถึงเขียวตอง ใบรูปสามเหลี่ยมฐานกว้าง ยาวได้ถึง 1 ม. และฐานใบกว้าง 70 ซ.ม. เป็นใบประกอบแบบขนนก 2 ชั้น ปลายคี่ ใบย่อยขอบใบหยักเป็นซี่ฟันห่างๆ ใบคู่ล่างมีขนาดใหญ่สุดและเป็นใบประกอบขนนก 3 ชั้น
อับสปอร์เป็นรูปกลม เล็ก ไม่มีเยื่ออินดูเซียปิดคลุม อับสปอร์จำนวนมาก กระจายไม่เป็นระเบียบอยู่ใต้ใบ ซึ่งเป็นที่มาของชื่อ คือ irregular ไม่เป็นระเบียบ นั่นเอง ใบที่สร้างสปอร์มีรูปร่างไม่แตกต่างจากใบปกติ


ภาพอับสปอร์
Pleocnemia irregularis
กระจายไม่เป็นระเบียบ


การปลูกเลี้ยง : เป็นเฟินที่เลี้ยงไม่ยาก ชอบดินร่วน หรือดินร่วนปนทรายระบายน้ำดี ปลูกในร่มหรือที่แสงรำไร รดน้ำวันละ 1-2 ครั้ง
การขยายพันธุ์ : เพาะสปอร์ แต่เคยเจอในเวบบางแห่ง บอกว่า สามารถแตกตาต้นอ่อนที่โคนใบย่อย สามารถเอาไปปลูกเป็นต้นใหม่ได้ แต่ได้ลองสอบถามหลายคนที่ปลูกเฟินชนิดนี้อยู่ ยังไม่มีใครเคยได้ต้นอ่อนบนตาใบกันเลย

P. submembranacea (Hayata) Tagawa & K. Iwats.
ชื่อพ้อง : Aspidium submembranaceum Hayata หรือ Pleocnemia winitii Holtt.
ชื่ออื่น : กูดดำ มหาสดำเขา

ลักษณะของอับสปอร์ของ กูดดำ จัดเรียงตัวเป็นแถว อยู่ระหว่างขอบใบและเส้นกลางของใบย่อย ดูภาพประกอบ เฟินชนิดนี้พบทางภาคเหนือของไทย


สปอร์ของ P. submembranacea
> DRYOPTERIDACEAE > Pleocnemia || Back